Chảy nước mắt sống là bệnh gì? Nguyên nhân và cách điều trị dứt điểm

Bạn thường xuyên gặp tình trạng mắt tự nhiên ướt nhòe, nước mắt tuôn ra ngoài dù không hề xúc động hay khóc? Tình trạng chảy nước mắt sống này không chỉ gây phiền toái, làm nhòe tầm nhìn mà còn là “tiếng chuông cảnh báo” cho thấy đôi mắt của bạn đang bị quá tải hoặc đang gặp phải những vấn đề sức khỏe cần lưu tâm.

Thay vì lo lắng, hãy cùng Mắt kính Tâm Đức giải mã những nguyên nhân cốt lõi và tìm kiếm giải pháp điều trị dứt điểm để bảo vệ “cửa sổ tâm hồn” luôn sáng khỏe trong bài viết dưới đây!

1. Chảy nước mắt sống là gì?

Thông thường, đôi mắt của chúng ta luôn tiết ra một lượng nước mắt vừa đủ để bôi trơn, cung cấp dưỡng chất và bảo vệ bề mặt nhãn cầu khỏi các tác nhân gây hại từ môi trường. Sau khi thực hiện nhiệm vụ, lượng nước mắt này sẽ theo đường lệ đạo (hệ thống dẫn lưu) để thoát xuống mũi một cách tự nhiên.

Tình trạng chảy nước mắt sống xảy ra khi có sự mất cân bằng trong quy trình này: hoặc do mắt bị kích ứng nên tiết ra quá nhiều nước mắt, hoặc do hệ thống dẫn lưu bị tắc nghẽn khiến nước mắt không thể thoát đi và buộc phải tràn ra ngoài.

Việc duy trì tình trạng chảy nước mắt sống kéo dài không chỉ đơn thuần là sự khó chịu nhất thời mà còn gây ra nhiều hệ lụy cho đôi mắt:

• • Tầm nhìn bị nhòe mờ: Lớp nước mắt dư thừa liên tục đọng trên bề mặt nhãn cầu khiến hình ảnh trở nên mờ ảo, gây cản trở khi lái xe hoặc làm việc với máy tính.
  • Đôi mắt lờ đờ, thiếu sức sống: Việc nhãn cầu luôn trong trạng thái “ướt nhòe” khiến đôi mắt trông mệt mỏi, mất đi vẻ tinh anh và linh hoạt tự nhiên.
  • Nguy cơ viêm nhiễm vùng mắt: Vùng da quanh mắt luôn ẩm ướt do nước mắt tràn ra là môi trường lý tưởng cho vi khuẩn phát triển, dễ dẫn đến tình trạng viêm da cơ địa quanh mắt hoặc các bệnh lý viêm nhiễm nhãn khoa nguy hiểm.

2. Phân biệt chảy nước mắt sống sinh lý và bệnh lý

Không phải tất cả các trường hợp đôi mắt “ướt nhòe” đều nguy hiểm. Tuy nhiên, việc hiểu rõ bản chất của tình trạng chảy nước mắt sống sẽ giúp bạn có cách xử lý đúng đắn, tránh những biến chứng không đáng có:

• • Chảy nước mắt sống sinh lý: Đây thực chất là cơ chế tự vệ hoàn hảo của đôi mắt. Tình trạng này chỉ xuất hiện nhất thời khi mắt phản ứng với các tác nhân bên ngoài như gió rít, khói cay, bụi bẩn, hoặc thậm chí là khi bạn ngáp hay cười quá lớn. Nước mắt sinh lý thường trong suốt, không gây đau nhức và sẽ tự biến mất ngay khi các tác nhân kích thích không còn.
  • Chảy nước mắt sống bệnh lý: Nếu bạn bị chảy nước mắt ngay cả khi ở trong môi trường kín gió hoặc đang nghỉ ngơi trong nhà, đây chính là dấu hiệu của bệnh lý. Tình trạng này diễn ra dai dẳng và thường đi kèm với các triệu chứng “báo động” như: mắt đỏ rực, đổ ghèn xanh hoặc vàng, cảm giác ngứa rát như có cát trong mắt, hoặc sưng đau rõ rệt vùng góc mắt (biểu hiện điển hình của tắc lệ đạo).

Nếu tình trạng chảy nước mắt sống bệnh lý kéo dài, bạn không nên tự ý mua thuốc nhỏ mắt mà hãy tìm đến các chuyên gia để được kiểm tra. Việc phát hiện sớm không chỉ giúp chấm dứt sự khó chịu mà còn bảo vệ đôi mắt khỏi nguy cơ viêm nhiễm sâu gây ảnh hưởng đến thị lực.

3. 5 Nguyên nhân gây chảy nước mắt sống phổ biến nhất

Để điều trị dứt điểm, bạn cần xác định chính xác “thủ phạm” gây ra tình trạng này thông qua 5 nguyên nhân điển hình dưới đây:

3.1. Tắc tuyến lệ (Tắc lệ đạo)

• • Đây là nguyên nhân hàng đầu gây ra tình trạng chảy nước mắt sống cơ học.
  • Thông thường, nước mắt sau khi làm sạch mắt sẽ trôi qua một đường ống nhỏ xuống mũi. Khi đường dẫn này bị chặn do bẩm sinh, viêm nhiễm mạn tính hoặc chấn thương, nước mắt không có lối thoát tự nhiên.
  • Hệ quả là lượng nước mắt thừa sẽ đọng lại tại túi lệ, trở thành ổ vi khuẩn và tràn ra ngoài liên tục, khiến mắt luôn trong trạng thái ướt nhòe, khó chịu.

3.2. Hội chứng khô mắt (Nghịch lý của đôi mắt)

• • Nghe có vẻ vô lý, nhưng khô mắt lại là nguyên nhân gây chảy nước mắt sống rất phổ biến trong kỷ nguyên số.
  • Khi bề mặt mắt bị khô rát do thiếu độ ẩm, não bộ sẽ nhận tín hiệu “cấp cứu” và kích thích tuyến lệ tiết ra một lượng lớn nước mắt phản xạ để làm dịu mắt tức thời.
  • Tuy nhiên, loại nước mắt này chỉ có nước, thiếu đi lớp màng nhầy và độ nhờn cần thiết nên bay hơi rất nhanh. Điều này dẫn đến hiện tượng mắt vẫn cảm thấy rát buốt, cộm xốn dù nước mắt chảy ra không ngừng.

3.3. Đeo kính sai độ hoặc tròng kính cũ bị xước

• • Đây là lỗi phổ biến nhất gây áp lực cực lớn lên thị giác và dẫn đến chảy nước mắt sống.
  • Khi bạn đeo kính không đúng độ (quá nặng so với độ thật hoặc độ cũ không còn phù hợp), cơ mắt phải gồng mình điều tiết liên tục để hội tụ hình ảnh. Quá trình này không chỉ gây đau đầu mà còn làm kích ứng tuyến lệ hoạt động quá mức.
  • Đặc biệt, tròng kính cũ bị trầy xước làm tán xạ ánh sáng, khiến mắt mệt mỏi hơn. Khách hàng chỉ cần đo lại mắt theo quy trình chuẩn và thay tròng kính mới chất lượng là tình trạng này chấm dứt hoàn toàn.

3.4. Kích ứng môi trường (Gió, bụi, ánh sáng xanh)

• • Dân văn phòng làm việc quá 8 tiếng với máy tính mà không có tròng kính bảo vệ thường xuyên bị “stress” thị giác, dẫn đến hiện tượng chảy nước mắt sống do tác hại của ánh sáng xanh nhân tạo.
  • Bên cạnh đó, môi trường ô nhiễm, gió bụi tạt trực tiếp vào mắt khi đi xe máy cũng là tác nhân khiến mắt phải tiết nước mắt liên tục để tự bảo vệ và nỗ lực rửa trôi các dị vật nhỏ li ti bám trên giác mạc.

3.5. Viêm nhiễm nhãn khoa

• • Các bệnh lý như viêm kết mạc (đau mắt đỏ), viêm bờ mi hoặc nghiêm trọng hơn là loét giác mạc thường đi kèm với triệu chứng chảy nước mắt sống rầm rộ.
  • Khác với các nguyên nhân trên, tình trạng này thường kết hợp với các dấu hiệu bệnh lý rõ rệt như mắt đỏ rực, cảm giác cộm xốn như có cát, đổ ghèn đặc (màu xanh hoặc vàng) và nhạy cảm quá mức với ánh sáng.

4. Cách trị chảy nước mắt sống hiệu quả tại nhà

Nếu tình trạng chảy nước mắt sống của bạn ở mức độ nhẹ hoặc do kích ứng nhất thời từ môi trường, hãy áp dụng ngay các phương pháp chăm sóc chuyên sâu sau đây:

• • Vệ sinh mắt bằng nước muối sinh lý: Sử dụng nước muối sinh lý (NaCl 0.9%) nhỏ mắt 2-3 lần mỗi ngày để rửa trôi bụi bẩn, khói xe và vi khuẩn tích tụ. Việc giữ bề mặt nhãn cầu sạch sẽ giúp giảm thiểu kích ứng, từ đó ngăn chặn phản xạ tiết nước mắt gây nên hiện tượng chảy nước mắt sống.

• • Liệu pháp chườm ấm thư giãn: Dùng khăn sạch thấm nước ấm (nhiệt độ vừa phải) chườm lên vùng mắt từ 5-10 phút trước khi đi ngủ. Hơi ấm giúp làm giãn nở tuyến lệ, hóa lỏng các chất tiết bị tắc nghẽn, giúp hệ thống dẫn lưu hoạt động trơn tru và giảm tình trạng chảy nước mắt sống do tắc nghẽn nhẹ.

• • Thực hiện nghiêm ngặt quy tắc 20-20-20: Cứ mỗi 20 phút làm việc với máy tính hay điện thoại, hãy nhìn xa 20 feet (khoảng 6m) trong 20 giây. Thói quen này giúp giải tỏa áp lực điều tiết cho cơ mắt, giảm thiểu hội chứng mỏi mắt kỹ thuật số – một trong những tác nhân hàng đầu gây chảy nước mắt sống ở dân văn phòng.

• • Bổ sung dinh dưỡng “vàng” cho thị lực: Tăng cường thực phẩm giàu Vitamin A, C, E và đặc biệt là Omega-3 từ cá hồi, hạt óc chó, cà rốt. Những dưỡng chất này giúp ổn định lớp màng phim nước mắt, nuôi dưỡng võng mạc và cải thiện sức khỏe nhãn cầu tổng thể, hỗ trợ điều trị chảy nước mắt sống từ bên trong.

• • Massage nhẹ nhàng vùng mắt: Bạn có thể dùng ngón tay sạch massage nhẹ nhàng ở góc trong mắt (vùng gần sống mũi). Động tác này tạo áp lực nhẹ lên túi lệ, giúp đẩy các chất tắc nghẽn ra ngoài, hỗ trợ quá trình dẫn lưu nước mắt tự nhiên diễn ra tốt hơn.

5. Khi nào bạn cần đến gặp chuyên gia ngay lập tức?

Dù các biện pháp tại nhà có thể giúp giảm bớt sự khó chịu, nhưng đôi mắt là cơ quan cực kỳ nhạy cảm. Bạn tuyệt đối không nên chủ quan “tự làm bác sĩ” hoặc tự ý mua thuốc nhỏ mắt có chứa corticoid nếu nhận thấy tình trạng chảy nước mắt sống đi kèm với các dấu hiệu “báo động đỏ” sau đây:

• • Chảy nước mắt sống kèm theo mủ hoặc ghèn đặc: Đây là dấu hiệu rõ ràng của việc nhiễm trùng nặng hoặc tắc lệ đạo đã chuyển sang giai đoạn viêm túi lệ cấp tính. Nếu dịch tiết có màu vàng hoặc xanh, bạn cần được thăm khám chuyên khoa để tránh nguy cơ nhiễm trùng lan rộng.

• • Mắt đau nhức, sưng tấy hoặc giảm thị lực đột ngột: Nếu hiện tượng chảy nước mắt sống xuất hiện cùng lúc với cảm giác đau nhức sâu bên trong nhãn cầu, mắt sưng húp hoặc nhìn mờ đi nhanh chóng, đây có thể là biểu hiện của tăng nhãn áp (cườm nước) hoặc viêm loét giác mạc cực kỳ nguy hiểm.

• • Cảm giác có dị vật trong mắt không thể lấy ra: Khi bạn thấy cộm xốn như có cát bên trong nhưng không thể rửa trôi bằng nước muối sinh lý, việc cố gắng dụi mắt sẽ làm trầy xước giác mạc. Chuyên gia sẽ giúp bạn loại bỏ dị vật và xử lý tình trạng chảy nước mắt sống do kích ứng này một cách an toàn.
  • Chảy nước mắt sống kéo dài do đeo kính cũ hoặc sai độ: Nếu bạn thường xuyên bị chảy nước mắt khi làm việc, đọc sách hoặc lái xe, rất có thể đôi mắt đang phải điều tiết quá mức do cặp kính hiện tại không còn phù hợp.

6. Những lưu ý “Sống còn” khi xử lý tại nhà.

Khi bị chảy nước mắt sống, nhiều người vì muốn nhanh chóng chấm dứt sự khó chịu đã mắc phải những sai lầm nghiêm trọng. Để bảo vệ thị lực, bạn cần ghi nhớ những lưu ý “sống còn” sau đây:

• • Tuyệt đối không tự ý mua thuốc nhỏ mắt chứa Corticoid: Rất nhiều loại thuốc nhỏ mắt giảm đỏ, giảm ngứa nhanh có chứa thành phần Corticoid. Việc tự ý sử dụng các loại thuốc này mà không có chỉ định của bác sĩ là cực kỳ nguy hiểm.
    • Lạm dụng Corticoid có thể gây ra tác dụng phụ là tăng nhãn áp (cườm nước), làm tổn thương dây thần kinh thị giác và dẫn đến mù lòa vĩnh viễn dù tình trạng chảy nước mắt sống có vẻ giảm bớt lúc đầu.
  • Không dùng tay dụi mắt trực tiếp: Khi nước mắt tuôn ra, phản xạ tự nhiên của chúng ta là đưa tay lên dụi. Tuy nhiên, bàn tay là nơi trú ngụ của hàng triệu vi khuẩn.
    • Việc dụi mắt không chỉ đưa vi khuẩn vào sâu bên trong mà còn tạo ra các vết xước siêu nhỏ trên giác mạc, khiến tình trạng chảy nước mắt sống trở nên tồi tệ hơn do viêm nhiễm và kích ứng. Hãy luôn dùng khăn giấy sạch hoặc bông tẩy trang dùng một lần để thấm nhẹ vùng nước mắt tràn ra.

• • Kiểm tra nghiêm ngặt hạn sử dụng của thuốc nhỏ mắt: Một sai lầm phổ biến là dùng lại chai thuốc nhỏ mắt đã mở nắp từ lâu. Hầu hết các loại nước nhỏ mắt hiện nay chỉ có tác dụng an toàn trong vòng 15-30 ngày kể từ khi mở nắp.
    • Sau thời gian này, vi khuẩn có thể xâm nhập vào lọ thuốc. Việc nhỏ thuốc quá hạn sẽ trực tiếp gây nhiễm trùng nhãn cầu, làm hiện tượng chảy nước mắt sống biến chứng thành viêm kết mạc mạn tính.

• • Tránh lạm dụng các mẹo dân gian chưa kiểm chứng: Tuyệt đối không nhỏ nước chanh, đắp lá hay các loại thảo dược không rõ nguồn gốc lên mắt để trị chảy nước mắt sống. Các chất axit hoặc tạp chất trong lá cây có thể gây bỏng giác mạc, để lại sẹo và làm suy giảm thị lực nghiêm trọng.

Kết luận

Tóm lại, chảy nước mắt sống không chỉ là một sự bất tiện nhất thời mà còn là dấu hiệu cảnh báo sức khỏe đôi mắt đang cần được chăm sóc. Hiểu rõ nguyên nhân và điều trị đúng cách sẽ giúp bạn bảo vệ thị lực, lấy lại sự tự tin và thoải mái trong công việc cũng như cuộc sống hàng ngày.

Nếu nguyên nhân chảy nước mắt sống bắt nguồn từ việc đeo kính sai cách hoặc khô mắt do làm việc quá tải, Mắt kính Tâm Đức chính là điểm đến tin cậy dành cho bạn:

• • Đo khám thị lực chuẩn 12 bước: Xác định chính xác độ cận và tình trạng điều tiết của mắt bằng hệ thống máy móc hiện đại nhất.
  • Tư vấn tròng kính chuyên dụng: Cung cấp các loại tròng kính lọc ánh sáng xanh, tròng kính đổi màu khi ra nắng giúp bảo vệ mắt khỏi tác động của gió và tia UV.
  • Kiểm tra gọng kính: Đảm bảo kính luôn vừa vặn, không bị trễ sống mũi gây kích ứng mắt.

MẮT KÍNH TÂM ĐỨC – Mắt khỏe cho cuộc sống tươi đẹp

• • Hotline: 1900 9999 37
  • Inbox ngay để được tư vấn và đặt lịch đo mắt miễn phí!