Đeo lens cận có hại không là câu hỏi rất nhiều người quan tâm trước khi quyết định thay kính gọng bằng lens. Thực tế, lens cận không hẳn có hại nếu được chọn đúng loại, đeo đúng thời gian và vệ sinh đúng cách. Ngược lại, nếu dùng sai, mắt có thể gặp nhiều vấn đề như khô rát, đỏ mắt, cộm mắt, viêm giác mạc hoặc tăng nguy cơ nhiễm trùng. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ những rủi ro dễ gặp khi đeo lens sai cách, đồng thời hướng dẫn đeo lens đúng cách để sử dụng an toàn và dễ chịu hơn mỗi ngày.
Đeo lens cận có hại không?
Câu trả lời là không hẳn, nhưng điều này phụ thuộc rất nhiều vào cách bạn sử dụng. Lens cận, hay còn gọi là kính áp tròng cận, được thiết kế để hỗ trợ nhìn rõ mà không cần đeo kính gọng. Với nhiều người, đây là lựa chọn tiện lợi hơn trong sinh hoạt, làm việc, chụp ảnh, đi chơi hoặc chơi thể thao.
Tuy nhiên, mắt là vùng rất nhạy cảm. Khi đặt một vật tiếp xúc trực tiếp lên bề mặt giác mạc, mọi sai sót nhỏ trong quá trình đeo, tháo, vệ sinh hoặc bảo quản đều có thể ảnh hưởng đến sức khỏe mắt. Vì vậy, khi ai đó hỏi đeo lens cận có hại không, câu trả lời đúng nhất là: chỉ có hại khi dùng sai cách, lạm dụng hoặc chọn sản phẩm không phù hợp.
Nhiều người gặp vấn đề với lens không phải vì bản thân lens “xấu”, mà vì thói quen sử dụng chưa đúng. Có người đeo quá lâu trong ngày, có người ngủ quên khi đang đeo lens, có người bỏ qua bước rửa tay trước khi đeo. Những điều tưởng nhỏ này lại là nguyên nhân phổ biến dẫn đến khó chịu ở mắt và các biến chứng không mong muốn.
Vì sao nhiều người nghĩ đeo lens cận gây hại cho mắt?
Sở dĩ nhiều người lo lắng về việc đeo lens cận có hại không là vì họ đã từng gặp hoặc nghe kể về các tình huống như mắt bị đỏ, đau, cộm hoặc viêm sau khi đeo lens. Điều này khiến lens dễ bị gắn với cảm giác không an toàn. Nhưng nếu nhìn kỹ hơn, phần lớn vấn đề đến từ cách dùng chứ không phải chỉ từ sản phẩm.
Một nguyên nhân thường gặp là người mới dùng lens nhưng chưa được hướng dẫn kỹ. Họ có thể chọn sai độ, sai đường kính, sai chất liệu hoặc loại lens không phù hợp với nhu cầu sử dụng. Chẳng hạn, một người phải ngồi máy tính nhiều giờ trong môi trường điều hòa nhưng lại dùng lens có độ giữ ẩm không phù hợp thì mắt dễ khô, mỏi và khó chịu hơn.
Ngoài ra, tâm lý chủ quan cũng khiến nhiều người gặp rủi ro. Có người nghĩ rằng đeo lens vài tiếng hay cả ngày đều như nhau, hoặc dung dịch ngâm lens có thể dùng qua loa cũng không sao. Trong khi đó, chỉ cần vệ sinh không đúng, đeo quá hạn hoặc tái sử dụng lens không đạt chuẩn là mắt đã có thể bị kích ứng.
Vì vậy, thay vì chỉ hỏi đeo lens cận có hại không, bạn nên hỏi kỹ hơn: mình đang đeo lens có đúng cách hay không, có phù hợp với mắt hay không và có đang sử dụng quá mức hay không.
Những rủi ro dễ gặp nếu đeo lens sai cách
Khô mắt và mỏi mắt
Đây là tình trạng phổ biến nhất ở người đeo lens cận, đặc biệt là người mới bắt đầu hoặc thường xuyên ở phòng máy lạnh. Khi đeo lens quá lâu, mắt có thể bị giảm độ ẩm tự nhiên, từ đó xuất hiện cảm giác khô, rát hoặc mỏi hơn bình thường.
Nếu bạn thường xuyên chớp mắt ít khi dùng điện thoại hoặc máy tính, tình trạng này càng dễ xảy ra. Ban đầu chỉ là hơi khó chịu, nhưng nếu lặp lại thường xuyên, mắt có thể nhạy cảm hơn và giảm khả năng dung nạp lens.
Cộm mắt, xốn mắt và đỏ mắt
Một dấu hiệu khác cho thấy bạn đang dùng lens chưa đúng là cảm giác cộm hoặc xốn như có bụi trong mắt. Nguyên nhân có thể đến từ việc lens bị bám bụi, đặt ngược mặt, rách nhẹ, không sạch hoặc mắt đang quá khô.
Khi bề mặt giác mạc bị kích thích liên tục, mắt sẽ đỏ lên như một phản ứng tự nhiên. Nhiều người chủ quan, cố đeo tiếp vì nghĩ chỉ là kích ứng nhẹ. Nhưng nếu kéo dài, cảm giác cộm và đỏ mắt có thể nặng hơn, khiến mắt đau, nhạy sáng và chảy nước mắt liên tục.
Viêm kết mạc hoặc nhiễm trùng mắt
Đây là một trong những rủi ro nghiêm trọng hơn khi đeo lens sai cách. Nếu tay không sạch, hộp đựng lens không vệ sinh kỹ, dung dịch ngâm lens đã cũ hoặc lens hết hạn vẫn tiếp tục sử dụng, vi khuẩn có thể xâm nhập vào mắt.
Tình trạng nhiễm trùng mắt khi đeo lens không chỉ gây đỏ mắt, đau nhức và tiết ghèn, mà còn ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày. Trong trường hợp nặng, người đeo cần ngưng sử dụng lens ngay và đi khám để được điều trị sớm.
Tổn thương giác mạc
Giác mạc là phần trong suốt ở phía trước mắt, đóng vai trò rất quan trọng đối với thị lực. Khi đeo lens quá lâu, đeo khi mắt đang viêm, dùng lens không phù hợp hoặc tháo đeo sai thao tác, bề mặt giác mạc có thể bị trầy xước hoặc tổn thương.
Đây là lý do vì sao việc sử dụng lens không thể tùy tiện. Chỉ cần một thao tác mạnh tay hoặc một chiếc lens có vấn đề, mắt đã có thể bị đau nhói, chảy nước mắt và khó mở mắt.
Giảm độ thoải mái khi đeo về lâu dài
Một điều nhiều người không để ý là nếu liên tục đeo lens sai cách, mắt sẽ ngày càng khó chịu hơn khi dùng về sau. Bạn có thể thấy mình đeo nhanh mỏi hơn, dễ khô hơn hoặc không còn cảm giác dễ chịu như lúc đầu. Điều này khiến trải nghiệm sử dụng lens trở nên kém hơn, dù sản phẩm bạn dùng vốn không tệ.
Những thói quen khiến việc đeo lens cận trở nên có hại
Không ít người cho rằng mình chỉ đeo lens “bình thường”, nhưng thực ra đang lặp lại nhiều thói quen sai mà không để ý. Đây chính là nguyên nhân làm tăng cảm giác khó chịu và rủi ro cho mắt.
Thói quen đầu tiên là đeo lens quá lâu trong ngày. Nhiều người đeo từ sáng đến tối liên tục, thậm chí hơn 10 tiếng mà không cho mắt nghỉ. Việc này làm mắt thiếu ẩm, giảm độ dễ chịu và dễ đỏ, cộm hơn.
Thói quen thứ hai là ngủ quên khi đang đeo lens. Đây là lỗi rất phổ biến, nhất là khi nằm nghỉ trưa hoặc quá mệt vào cuối ngày. Khi ngủ, mắt không được bôi trơn như lúc tỉnh táo, trong khi lens vẫn bám trên bề mặt mắt, làm tăng nguy cơ khô và kích ứng.
Thói quen thứ ba là không rửa tay kỹ trước khi đeo và tháo lens. Tay là nơi chứa nhiều vi khuẩn và bụi bẩn. Chỉ cần bỏ qua bước này, mọi thứ trên tay có thể tiếp xúc trực tiếp với mắt.
Ngoài ra, nhiều người còn có thói quen dùng lại dung dịch ngâm cũ, không thay hộp đựng lens định kỳ, đeo lens quá hạn sử dụng hoặc mua lens trôi nổi không rõ nguồn gốc. Những thói quen này đều làm tăng nguy cơ kích ứng và viêm nhiễm.
Hướng dẫn đeo lens đúng cách để hạn chế rủi ro
Đây là phần rất quan trọng, vì nếu bạn đang băn khoăn đeo lens cận có hại không, thì câu trả lời thực tế nằm nhiều ở chính cách bạn đeo lens mỗi ngày.
Bước 1: Rửa tay sạch và lau khô trước khi chạm vào lens
Trước khi đeo lens, bạn cần rửa tay bằng xà phòng dịu nhẹ và lau khô bằng khăn sạch, không để xơ vải dính trên tay. Đây là bước cơ bản nhưng cực kỳ quan trọng, giúp hạn chế bụi bẩn và vi khuẩn tiếp xúc với mắt.
Không nên đeo lens khi tay còn ướt hoặc vừa chạm vào mỹ phẩm, kem dưỡng, dầu gội hay các sản phẩm dễ để lại cặn trên tay.
Bước 2: Kiểm tra lens trước khi đeo
Lấy lens ra khỏi khay và đặt lên đầu ngón tay, sau đó kiểm tra xem lens có bị rách, bám bụi hoặc lộn mặt hay không. Lens đúng chiều thường có dáng cong đều như một chiếc bát nhỏ. Nếu mép lens xòe ra ngoài, rất có thể bạn đang cầm ngược.
Việc kiểm tra nhanh trước khi đeo giúp giảm đáng kể cảm giác cộm và khó chịu trong lúc sử dụng.
Bước 3: Đeo lens nhẹ nhàng, đúng thao tác
Dùng ngón giữa kéo nhẹ mi dưới, tay còn lại giữ mi trên để hạn chế chớp mắt. Nhìn thẳng hoặc hơi nhìn lên, sau đó đặt lens nhẹ nhàng lên tròng đen hoặc phần lòng trắng mắt rồi chớp mắt chậm để lens vào đúng vị trí.
Bạn không nên dí mạnh hoặc cố ép lens vào mắt. Khi thao tác đúng, lens sẽ bám khá tự nhiên và cảm giác khó chịu ban đầu cũng nhanh qua hơn.
Bước 4: Không đeo quá thời gian khuyến nghị
Mỗi loại lens đều có thời gian sử dụng phù hợp, cả theo ngày và theo vòng đời sản phẩm. Có loại dùng một ngày, có loại dùng một tháng hoặc lâu hơn, nhưng không vì thế mà bạn nên đeo suốt từ sáng đến khuya.
Người mới dùng nên bắt đầu với thời gian ngắn, sau đó tăng dần để mắt quen hơn. Nếu cảm thấy khô hoặc mỏi, nên tháo lens ra sớm thay vì cố đeo tiếp.
Bước 5: Tháo lens đúng cách và vệ sinh cẩn thận
Khi tháo lens, hãy rửa tay sạch trước. Nhìn lên, kéo nhẹ mi dưới và dùng đầu ngón tay sạch kẹp nhẹ lens để lấy ra. Sau đó vệ sinh lens theo đúng hướng dẫn của dung dịch ngâm chuyên dụng nếu là loại tái sử dụng.
Không dùng nước lọc, nước muối sinh lý thông thường hoặc bất kỳ loại dung dịch không chuyên để rửa lens. Hộp đựng lens cũng cần được làm sạch và thay định kỳ để tránh tích tụ vi khuẩn.
Cách dùng lens cận an toàn hơn mỗi ngày
Ngoài thao tác đeo đúng, bạn cũng nên duy trì một số nguyên tắc đơn giản để mắt dễ chịu hơn khi sử dụng lens lâu dài.
Hãy ưu tiên chọn lens từ thương hiệu uy tín và mua tại nơi tư vấn rõ ràng. Đừng chọn chỉ vì giá rẻ nếu chưa biết sản phẩm có phù hợp với mắt mình hay không. Với người có mắt nhạy cảm, dễ khô mắt hoặc thường xuyên làm việc trước màn hình, việc chọn đúng chất liệu lens rất quan trọng.
Bên cạnh đó, bạn nên để mắt có thời gian nghỉ. Không nhất thiết ngày nào cũng đeo lens liên tục. Có những hôm chỉ cần dùng kính gọng là đủ, mắt sẽ đỡ áp lực hơn. Cách này giúp cân bằng giữa tính tiện lợi và sự an toàn cho mắt.
Nếu trong lúc đeo lens mà mắt xuất hiện các dấu hiệu như đau, đỏ nhiều, nhìn mờ bất thường, chảy ghèn hoặc quá cộm, bạn nên tháo lens ra ngay. Đừng cố chịu đựng hoặc tiếp tục dùng vì nghĩ rằng một lúc nữa sẽ hết.
Ai nên cẩn thận hơn khi đeo lens cận?
Không phải ai cũng có mức độ thích nghi giống nhau với kính áp tròng. Một số người cần thận trọng hơn khi dùng lens, đặc biệt là người có cơ địa khô mắt, mắt nhạy cảm, người từng viêm mắt hoặc phải làm việc trong môi trường nhiều bụi, điều hòa mạnh.
Ngoài ra, người mới bắt đầu đeo lens cũng nên đi từ từ thay vì dùng quá nhiều ngay trong những ngày đầu. Việc làm quen từng chút một sẽ giúp mắt thích nghi tốt hơn và giảm cảm giác khó chịu.
Nếu bạn từng gặp các vấn đề về mắt hoặc chưa chắc mình có phù hợp với lens hay không, tốt nhất nên kiểm tra mắt và nhờ tư vấn kỹ trước khi chọn mua. Điều này không chỉ giúp đeo lens thoải mái hơn mà còn hạn chế được nhiều rủi ro về sau.
Kết luận: Đeo lens cận có hại không còn phụ thuộc vào cách bạn dùng
Vậy đeo lens cận có hại không? Câu trả lời là có thể có hại nếu dùng sai cách, nhưng sẽ an toàn hơn nhiều nếu bạn chọn đúng sản phẩm, đeo đúng thời gian và vệ sinh đúng quy trình.
Điều quan trọng không phải là sợ lens, mà là hiểu rõ cách sử dụng để bảo vệ mắt. Lens cận có thể mang lại sự tiện lợi, tính thẩm mỹ và cảm giác linh hoạt trong sinh hoạt hằng ngày. Nhưng để nhận được những lợi ích đó, bạn cần tránh các thói quen sai như đeo quá lâu, ngủ quên khi đang đeo, vệ sinh qua loa hoặc mua sản phẩm không rõ nguồn gốc.
Nếu bạn đang muốn bắt đầu dùng lens, hãy ưu tiên tìm hiểu kỹ và tập đeo lens đúng cách ngay từ đầu. Khi dùng đúng, trải nghiệm sẽ dễ chịu hơn rất nhiều và mắt cũng được bảo vệ tốt hơn.
Liên hệ tư vấn
Nếu bạn đang muốn thử kính áp tròng nhưng vẫn lo lắng đeo lens cận có hại không, điều quan trọng là chọn đúng loại lens phù hợp với mắt và được hướng dẫn sử dụng kỹ ngay từ đầu. Tại Mắt kính Tâm Đức, bạn có thể tham khảo các dòng kính áp tròng phù hợp cho nhu cầu đeo hằng ngày, đi làm, đi chơi hoặc cần tính thẩm mỹ cao mà vẫn ưu tiên sự dễ chịu khi sử dụng.
Câu hỏi thường gặp
Đeo lens cận mỗi ngày có hại không?
Không nhất thiết. Nếu bạn dùng đúng loại lens, đeo trong thời gian phù hợp và vệ sinh đúng cách thì có thể sử dụng hằng ngày. Tuy nhiên, mắt vẫn nên có thời gian nghỉ xen kẽ để tránh quá tải.
Đeo lens cận bao lâu thì nên tháo?
Điều này tùy loại lens và tình trạng mắt của từng người. Dù vậy, bạn không nên đeo liên tục quá lâu trong ngày, nhất là khi mắt bắt đầu có dấu hiệu khô, cộm hoặc mỏi.
Đeo lens bị cộm có nên tiếp tục đeo không?
Không nên. Nếu đang đeo mà thấy cộm, rát hoặc xốn bất thường, bạn nên tháo lens ra kiểm tra ngay. Có thể lens đang bẩn, bị ngược, bị rách hoặc mắt đang bị kích ứng.
Có nên ngủ trưa khi đang đeo lens không?
Không nên. Ngủ khi đang đeo lens làm tăng nguy cơ khô mắt, khó chịu và kích ứng. Tốt nhất nên tháo lens ra trước khi ngủ, kể cả chỉ là ngủ ngắn.
Người mới bắt đầu nên lưu ý gì khi đeo lens?
Người mới nên tập đeo trong thời gian ngắn trước, rửa tay kỹ, kiểm tra lens trước khi đeo và không cố đeo quá lâu. Nếu thấy mắt khó chịu kéo dài, nên ngưng sử dụng và kiểm tra lại loại lens đang dùng.
